ကိုလိုကြီးယယ္ (Colloquial) - 17 August 2009 - ဘေလာ့ဂ္စာမ်က္ႏွာ

ကြ်န္ေတာ္တို႔႔စာေရးတဲ့ အခါ စကားေျပာဟန္နဲ႔ေရးမလား၊ စာဟန္နဲ႔ေရးမလားရယ္လို႔ ေတြးေတာမိႀကပါတယ္။ စကားေျပာဟန္၊ ရင္းႏွီးဟန္၊ အရပ္ဟန္တို႔နဲ႔ စာကိုေရးတာကေတာ့ "ကိုလုိကြီးယယ္" (Colloquial) ဟန္ျဖစ္ပါတယ္။ စာဟန္နဲ႔ေရးတာကေတာ့ ေရး႐ိုးေရးစဥ္ ၍၊ သည္၊ ၏ တို႔နဲ႔ အတည္အခန္႔ေရးတဲ့နည္းလို႔ ဆိုရပါမယ္။ အဲဒီနည္းကို ေဖာ္မယ္ စတန္းဒတ္ (Formal Standard) ဟန္နဲ႔ ေရးတယ္လုိ႔ အဘိဓာန္မွာဆိုပါတယ္။ အခုေဆာင္းပါးကိုေရးေနတဲ့ ဟန္ကေတာ့ ကိုလိုကြီးယယ္ ဟန္ျဖစ္ပါတယ္။ အသံထြက္ကေတာ့ ခက္သလိုလို၊ ဆိုလို႔ ေကာင္းသလိုလိုပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ လုပ္ငန္းသံုးေ၀ါဟာရ အျဖစ္နဲ႔ သံုးစြဲေျပာဆိုေနႀကပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ ရင္းႏွီးတဲ့ဟန္ (Intimate Style) လို႔ေျပာလို႔ရပါတယ္။ စာဟန္ထက္စာရင္ ပိုျပီးနား၀င္တယ္ေပါ့။ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ေျပာေနသလိုေပါ့။ စကားလုံး အသံုးအႏွဳန္းကလည္း အခံ့အညား သိပ္မပါႏိုင္ပါဘူး လို႔ေျပာရပါမယ္။ ၀တၱဳစာအုပ္ေတြ၊ က်မ္းစာအုပ္ေတြထဲမွာဆိုရင္ အျဖစ္အပ်က္နဲ႔ အေႀကာင္းအရာ ႐ွင္းလင္းခ်က္ကို စာသားနဲ႔ေရးျပီး စကားေျပာတာေတြကို ေျပာဟန္နဲ႔သီးျခားေရးႀကတာေတြ႔ရပါတယ္။ အဂၤလိပ္အဘိဓာန္ တစ္ခုမွာေတာ့ စကားေျပာဟန္ဟာ မင္းပါးစိုးခြင္ မ၀င္ဘူး၊ အရပ္ဓေလ့ ႐ြာဓေလ့နဲ႔နီးတယ္၊ ထံုးမီစံမွ် မျဖစ္ဘူးလို႔လည္းယူဆတာမ်ိဳး ႐ွိတဲ့ အေႀကာင္းကိုေဖာ္ျပထားပါတယ္။ စာဟန္ကေတာ့႐ွင္းပါတယ္။ "ဘဦး ေရကူးေနသည္" ၊ "ငါ၏ဒူးနာ၏" ဆိုတဲ့ဟန္မ်ိဳးနဲ႔ေရးတာပါ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီမွာစကားေျပာဟန္ေတြနဲ႔ မဂၢဇင္း၊ ဂ်ာနယ္ေတြမွာ အေရးမ်ားလာတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ဟိုးတုန္းက ဆရာဇ၀နရဲ႕ "ဦးေလးေျပာမယ္" ဆိုတဲ့အခန္းတုိ႔၊ ရန္ကုန္သတင္းစာက ျမိဳ႕ မေမာင္၊ စပ္ျဖဲေမာင္တို႔ရဲ႕ အခန္းမွာ စကားေျပာနဲ႔ပဲေရးႀကရပါတယ္။ သဘာ၀ကိုက ဒီလိုဟန္နဲ႔ေရးရမွာျဖစ္လို႔ပါပဲ။ ေပးစာအျဖစ္ေပးတဲ့စာေတြမွာ ဒီလိုဘဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေတာင္ "စာေရးလိုက္ပါသည္ခင္ဗ်ား" ဆိုျပီး အာလုတ္ျပဳတတ္ႀကပါေသးတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီမွာ စကားေျပာဟန္နဲ႔ စာေရးႀကတာရဲ႕ အစဟာ စစ္ျပီးေခတ္လြတ္လပ္ေရး ႀကိဳးပမ္းမွဳနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးရျပီးတဲ့ေနာက္လူထုတရားပြဲနဲ႔ ႐ွင္းလင္းတင္ျပပြဲေတြမွာေျပာတဲ့စကားေတြကို သတင္းစာ၊ ဂ်ာနယ္ေတြမွာ မူရင္းအတိုင္း (Verbatin) ေဖာ္ျပတဲ့အခါစကားေျပာအတိုင္းျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ စစ္ႀကိဳေခတ္ကဆိုရင္ တစ္ဆင့္ခံေျပာစကား (Reported Speech) နဲ႔ေဖာ္ျပေလ့႐ွိႀကပါတယ္။ စစ္ျပီးေခတ္မွာေတာင္ စကားေျပာ ".....ပါတယ္" ၊ ".....ေဆာင္႐ြက္ပါ" လို႔တိုက္႐ိုက္မေရးဘဲ "ေႀကာင္း" နဲ႔အဆံုးသတ္ႀကပါတယ္။ စကားေျပာေရးဟန္နဲ႔ ေရးသားမွဳ တြင္က်ယ္ျခင္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အေထာက္အထားတစ္ခုကေတာ့ ၂၀၀၀ျပည့္ႏွစ္မွာ စာမူခြင့္ျပဳခ်က္အမွတ္ ၆၄၉/ ၉၉ (၈)နဲ႔ထုတ္တဲ့ ဆရာေနထြတ္ ရဲ႕ "မႏၲေလးအဘိဓာန္" စာအုပ္မွာေတာ့ ၁၉၆၆ ခုႏွစ္မွာ ကြယ္လြန္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာစာဆရာ "ဦးေက်ာ္ရင္ ေလထီး" အေႀကာင္းထဲမွာ "၁၉၆၅(၁၃၂၇)"ခု ဓမၼဗိမာန္စာဆိုေတာ္ေန႔အခမ္းအနားတြင္ "ဆင္သြားရင္ လမ္းျဖစ္တယ္" ဟုဆိုကာ စကားေျပာဟန္ျဖင့္ စာေရးနည္းသစ္ကိုေထာက္ခံခဲ့" လို႔ေရးသားထားျပီး ဒီေရးနည္းကို "ဆင္သြားမူ" ရယ္လို႔အမည္တြင္ေႀကာင္းေရးသားထားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တစ္၀ိုက္ေလာက္တုန္းက "Colloquialization of Burmese" ဆိုတဲ့အမည္နဲ႔ ျပည္ပေရာက္ ျမန္မာပညာ႐ွင္တစ္ဦးေရးတဲ့စာအုပ္ကိုလည္း ေတြ႔ခဲ့ရဖူးပါတယ္။ စကားေျပာတာ၊ စာေရးတာကို စူးလို၊ ေဆာက္လိုလြယ္လြယ္ကူကူ ဒိုးဒိုးေဒါက္ေဒါက္ ေရးဖို႔တိုက္တြန္းထားတယ္လို႔မွတ္မိပါတယ္။ ဒါေႀကာင့္ "ကိုလိုကြီးယယ္" ကရင္းႏွီးဟန္ လြယ္ကူျပီး "ေဖာ္မယ္" စာေရးဟန္ကေတာ့ အခန္႔အသန္႔ တည္ျငိမ္တယ္ဆိုျပီး အေႀကာင္းကိစၥကို လိုက္လို႔ေရးသားေနႀက တာ ေရာက္ဆဲအေလ့အထတစ္ခုျဖစ္တာကို သံုးသပ္မိပါတယ္။
ေမာင္ဆု႐ွင္ (၂၁ရာစု လူမွဳေ၀ါဟာရမ်ား အတြဲ ၃) မွေကာက္ႏုတ္ေဖာ္ျပပါတယ္။